طبق گزارش منتشرشده از سوی خبرگزاری ایسنا، به گزارش ایسنا، روزنامه «العربی الجدید» به نقل از منابع دیپلماتیک آگاه عراقی گزارش داد که استیون فاگین، کاردار جدید آمریکا در بغداد، در نخستین روزهای آغاز به کار خود با شماری از مقامهای ارشد عراق دیدار کرده و درباره حمایت از کابینه علی الزیدی، نخستوزیر عراق، انحصار سلاح در دست دولت، تکمیل مقدمات پایان مأموریت ائتلاف بینالمللی در عراق، تحریمهای آمریکا علیه ایران، مبارزه با فساد و تشکیل کابینه گفتوگو کرده است.
سفارت آمریکا در بغداد چهارشنبه گذشته از انتصاب استیون فاگین، سفیر سابق این کشور در یمن، بهعنوان کاردار هیئت آمریکا در عراق خبر داد. این انتصاب پس از پایان دوره کاری جاشوا هریس در دوشنبه گذشته انجام شد.
فاگین در وزارت خارجه آمریکا سمتهای مختلفی داشته است؛ از جمله مدیر دفتر امور ایران در این وزارتخانه در سالهای ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۸. او در سالهای ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۱ معاون رئیس هیئت نمایندگی سفارت آمریکا در بغداد بود و در فاصله سالهای ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۰ نیز در کنسولگری آمریکا در اربیل فعالیت کرد. فاگین همچنین در مأموریتهای دیپلماتیک آمریکا در پاکستان، تفلیس و قاهره حضور داشته است.
به نوشته العربی الجدید، انتصاب فاگین بهعنوان کاردار هیئت آمریکا در بغداد در شرایطی انجام شده که سمت سفیر دائم آمریکا در عراق از پایان سال ۲۰۲۴ خالی مانده است. در این مدت، چند دیپلمات، از جمله الیزابت ترودو و دانیل روبینشتاین، بهعنوان سفیر موقت فعالیت کردهاند.
فاگین با تجربه قبلی در پروندههای عراق و ایران، مأموریت جدید خود را در بغداد آغاز کرده و تماسها و دیدارهای اولیه او با مقامهای عراقی به شاخصی مهم از اولویتهای مرحله بعدی روابط دو کشور تبدیل شده است.
منابع دیپلماتیک العربی الجدید گفتند اقدام سریع فاگین برای دیدار با رهبران و مقامهای عراقی نشان میدهد آمریکا به دوره پس از ۳۰ سپتامبر (هشتم مهر) توجه دارد و این تحرکات صرفاً اقدامی تشریفاتی برای آغاز مأموریت جدید او نیست. به گفته این منابع، واشنگتن میخواهد توانایی دولت عراق را برای اجرای تعهداتش در زمینه انحصار سلاح و پایان دادن به فعالیتهای مسلحانه خارج از نهادهای دولتی ارزیابی کند.
تحریمهای ایران در صدر دستورکار
به گفته این منابع، نخستین دیدار فاگین با فواد حسین، وزیر خارجه عراق، عمدتاً بر ماهیت مرحله بعدی روابط بغداد و واشنگتن، تحریمهای غیرقانونی آمریکا علیه ایران و پیامدهای آن برای عراق متمرکز بود.
منابع مذکور گفتند طرف آمریکایی در این دیدار تأکید کرده است که واشنگتن معاملات مالی و اقتصادی عراق با ایران را از نزدیک زیر نظر دارد و نمیخواهد خاک یا نهادهای عراقی به مجرایی برای دور زدن تحریمها تبدیل شوند.
آنها افزودند پیام آمریکا در این زمینه روشن است: عراق میتواند روابط خود را با کشورهای همسایه حفظ کند، اما نباید وارد ترتیبات مالی یا اقتصادی شود که از نگاه آمریکا حمایت از تهران یا دور زدن تحریمها تلقی شود. این موضوع در مرحله بعدی، یکی از محورهای دائمی رایزنیهای بغداد و واشنگتن خواهد بود.
تسلیحات و روابط با گروهها
به گفته منابع آگاه، دیدار فاگین با علی الزیدی، نخستوزیر عراق، ابعاد سیاسی و امنیتی گستردهتری داشت. واشنگتن همچنان نگاه مثبتی به دولت الزیدی دارد و از ثبات آن حمایت میکند، اما همزمان خواهان برداشتن گامهای مشخصی در موضوعاتی است که آنها را برای ادامه همکاری میان دو کشور ضروری میداند.
این منابع گفتند موضوع سلاح گروههای مسلح در عراق، بهویژه با نزدیک شدن به مهلت پایان مأموریت ائتلاف بینالمللی، بهطور مستقیم در مذاکرات مطرح شده است. واشنگتن میخواهد همزمان با پایان مأموریت ائتلاف، پیشرفت ملموسی در برنامه انحصار سلاح در دست دولت عراق حاصل شود.
به گفته آنها، همین موضوع در دیدار فاگین با فائق زیدان، رئیس شورای عالی قضایی عراق، نیز بهطور برجسته مطرح شده است. واشنگتن میخواهد انحصار سلاح، فرآیندی نهادی و قانونی باشد، نه صرفاً تفاهمی سیاسی با جناحهای خاص.
منابع مذکور گفتند اهمیت دیدار با رئیس شورای عالی قضایی از آنجا ناشی میشود که دولت آمریکا میخواهد با سازوکارهای قانونیای آشنا شود که دولت عراق میتواند برای مقابله با هرگونه سلاح یا فعالیت مسلحانه خارج از چارچوب نهادهای رسمی به کار گیرد.
بر اساس اظهارات این منابع، پیامهای آمریکا تنها به اعلام آمادگی برخی جناحها برای تحویل سلاح محدود نیست، بلکه ماهیت چارچوب قانونی و نهادیای را نیز دربرمیگیرد که دولت عراق برای تضمین انحصار تصمیمگیری درباره جنگ و صلح اتخاذ خواهد کرد.
پایان مأموریت ائتلاف و مرحله امنیتی بعدی
به گفته این دیپلماتهای عراقی، در نشستهای فاگین در بغداد، موضوع تکمیل خروج پیشبینیشده ائتلاف بینالمللی از عراق و ضرورت پایبندی به جدول زمانی توافقشده میان بغداد و واشنگتن بررسی شد. واشنگتن میخواهد انتقال از مرحله نظامی ائتلاف بینالمللی به مرحله جدید روابط امنیتی و مشورتی، بدون ایجاد خلأ امنیتی انجام شود.
آنها تأکید کردند که طرف آمریکایی، تضمین تداوم توانایی نهادهای امنیتی عراق برای مقابله با هر چالشی را که ممکن است پس از پایان مأموریت نظامی ائتلاف بروز کند، در اولویت قرار داده است.
به گفته همین منابع، مبارزه با فساد نیز از موضوعات مورد توجه آمریکا بوده است. واشنگتن خواهان اقدامات گستردهتر و جدیتر برای مقابله با فساد مالی و اداری است. تمرکز آمریکا در این زمینه فقط بر کارمندان و مقامهای ردهپایین نیست، بلکه شبکههای فساد و افراد دخیل در پروندههای بزرگ، از جمله افراد دارای نفوذ سیاسی و مالی، را نیز شامل میشود.
این منابع دیپلماتیک گفتند پیامی که فاگین در این زمینه منتقل کرده، ضرورت مبارزه جدی با فساد، نه اقدامات گزینشی یا محدود، بوده است؛ زیرا فساد مستقیماً با ضعف نهادهای دولتی ارتباط دارد و اقتصاد، سرمایهگذاری و ثبات سیاسی را تهدید میکند.
کابینه و نفوذ گروهها
منابع یادشده درباره تکمیل کابینه گفتند این موضوع نیز در مذاکرات در دستورکار قرار داشته است. به گفته آنها، واشنگتن میخواهد نهادهای دولتی از نفوذ گروههای مسلح آزاد باشند.
آنها افزودند موضع آمریکا فقط به این موضوع محدود نمیشود که چه کسی سلاح خود را تحویل میدهد، بلکه ارتباط میان فعالیتهای سیاسی و مسلحانه و وجود یا نبود جدایی واقعی میان این دو را نیز دربرمیگیرد. واشنگتن میخواهد مناصب کلیدی دولتی و امنیتی تحت کنترل نهادهای دولتی و تصمیمهای آنها باشند، نه تابع گروههای مسلح یا جناحهای سیاسی دارای نیروی نظامی مستقل.
مختار محمود، عضو کمیته روابط خارجه پارلمان عراق، به العربی الجدید گفت فاگین بهتازگی وظایف خود را آغاز کرده و طبیعی است که با مقامهای عراقی درباره مسائل سیاسی، دیپلماتیک و امنیتی دیدار کند؛ بهویژه آنکه روابط عراق و آمریکا مسائل مشترک متعددی دارد که به گفتوگوی مستمر و هماهنگی مستقیم میان دو طرف نیازمند است.
این عضو کمیته روابط خارجه عراق افزود تکمیل خروج ائتلاف بینالمللی از عراق یکی از برجستهترین موضوعات کنونی است؛ بهویژه آنکه دو کشور به مهلتهای پایان مأموریت ائتلاف و ورود به مرحله جدید همکاری و روابط امنیتی میان بغداد و واشنگتن نزدیک میشوند.
او گفت مرحله بعدی برای تضمین اجرای روان توافقهای انجامشده، بدون تأثیر بر وضعیت امنیتی و ثبات داخلی، به هماهنگی در سطح بالا نیاز دارد.
مختار محمود ادامه داد این دیدارها در چارچوب پیگیری نتایج سفر الزیدی به واشنگتن و تفاهمها و توافقهای حاصلشده میان دو طرف نیز انجام میشود. به گفته او، اهمیت هر سفر رسمی فقط به نتایج سیاسی و رسانهای آن محدود نیست، بلکه به توانایی تبدیل توافقها به گامهای عملی و برنامههای اجرایی نیز بستگی دارد.
او تأکید کرد عراق و آمریکا در حال ورود به مرحله جدیدی از روابط هستند که مستلزم گذار از توافقها و تفاهمها به اجرای واقعی آنها در حوزههای سیاسی، اقتصادی و امنیتی است؛ بهگونهای که منافع مشترک تحقق یابد و همزمان حاکمیت عراق و تصمیمگیری ملی آن حفظ شود.
این نماینده پارلمان عراق گفت دیدارهای جاری میان مقامهای عراقی و آمریکایی مثبت و مهم است و نباید هر دیداری را حامل پیام سیاسی یا اعمال فشار دانست؛ زیرا مسائل مشترک متعددی وجود دارد که به گفتوگوی مستمر نیازمند است و ماهیت مرحله کنونی نیز هماهنگی بیشتر میان دو کشور را ضروری میکند.
او افزود عراق خواهان ایجاد رابطهای متوازن با آمریکا بر پایه منافع مشترک و احترام متقابل است. به گفته محمود، مرحله بعدی آزمونی واقعی برای توانایی دو طرف در اجرای توافقهای انجامشده خواهد بود؛ بهویژه در پروندههایی که در جریان سفر نخستوزیر عراق به واشنگتن بررسی شد و نتایج آن باید در همکاری عملی میان دو کشور بازتاب یابد.
سفارت آمریکا در بغداد چهارشنبه گذشته از انتصاب استیون فاگین، سفیر سابق این کشور در یمن، بهعنوان کاردار هیئت آمریکا در عراق خبر داده بود.
این سفارت در بیانیهای اعلام کرد فاگین پیشتر سفیر آمریکا در یمن، کاردار و معاون رئیس نمایندگی سفارت آمریکا در بغداد و همچنین کنسول کل آمریکا در اربیل بوده است.